“หมอครับ ผมอยากพาคุณพ่อวัย 72 ปี ไปฟิตเนสด้วยกัน แกจะได้มีกล้ามเนื้อและเดินได้คล่องขึ้น แต่คุณพ่อบอกว่าอายุขนาดนี้แล้ว แค่รดน้ำต้นไม้กับเดินแกว่งแขนหน้าบ้านก็พอ ไปยกเหล็กเดี๋ยวข้อเข่าจะพังเอา ผมควรจัดตารางออกกำลังกายให้แกยังไงดีครับ ถึงจะพอดีกับวัยและไม่ทำให้แกเจ็บตัว?” ความหวังดีของลูกหลานที่อยากให้ผู้สูงอายุที่บ้านแข็งแรง เป็นเรื่องที่น่าชื่นชมมากครับ แต่ในขณะเดียวกัน ความกังวลของคุณพ่อเรื่องอาการบาดเจ็บก็เป็นประเด็นที่เราต้องให้ความสำคัญเช่นกัน หลายครั้งที่เรามักเข้าใจว่า.

“หมอครับ ผมไปซื้อรองเท้าวิ่งคู่ใหม่มาให้คุณพ่ออายุ 70 ปี กะว่าจะชวนแกไปวิ่งจ๊อกกิ้งตอนเช้าด้วยกัน จะได้ยืดเส้นยืดสาย แต่แกลองไปได้แค่วันเดียวก็บ่นปวดเข่า ปวดหลัง แล้วก็ไม่ยอมไปอีกเลย ตกลงคนอายุขนาดนี้ควรออกกำลังกายไหม หรือควรให้อยู่บ้านพักผ่อนเฉยๆ ดีครับ?” เรื่องนี้เป็นความตั้งใจดีของลูกหลานที่หมอมักจะได้ยินบ่อยๆ ในคลินิกครับ เราทุกคนทราบดีว่าการออกกำลังกายมีประโยชน์ต่อร่างกาย แต่สำหรับผู้สูงอายุที่มีการเปลี่ยนแปลงของสภาพร่างกายและอาจมีโรคประจำตัว การให้ท่านลุกขึ้นมาสวมรองเท้

“หมอครับ ผมเห็นคุณพ่ออายุ 70 ปีแล้วน้ำหนักแกลดลงมาจนรูปร่างเพรียว ไม่มีพุงเลยครับ พอคำนวณค่า BMI แกอยู่ที่ 19 เอง หมอว่าสุขภาพแกกำลังดูดีตามเกณฑ์มาตรฐานเลยใช่ไหมครับ?” รอยยิ้มของลูกหลานที่พาคุณพ่อคุณแม่มาตรวจสุขภาพและเห็นว่าท่านผอมลง มักจะมาพร้อมกับความเชื่อที่เราคุ้นเคยกันดีว่า “ความอ้วนเป็นบ่อเกิดของโรค” ครับ ซึ่งความเชื่อนี้เป็นเรื่องที่ประยุกต์ใช้ได้ดีกับวัยทำงานทั่วไป แต่พอหมอหันไปมองคุณพ่อที่นั่งอยู่ข้างๆ กลับพบว่าท่านมีลักษณะอ่อนเพลีย ลุกเดินช้า และกล้ามเนื้อบริเวณแขนข

“หมอครับ คุณแม่ที่บ้านทานข้าวแต่ละมื้อน้อยมากเลยครับ พอตกบ่ายก็บ่นหิว แล้วก็ให้หลานไปซื้อขนมเปียกปูน กล้วยแขก หรือไม่ก็เบเกอรี่หวานๆ มาให้ทานคู่กับกาแฟ พอผมเบรกก็งอน บอกว่ากินข้าวนิดเดียวเอง ขอขนมหน่อยไม่ได้หรือไง หมอพอจะมีวิธีเลือกขนมหรืออาหารว่างที่คนแก่ทานได้แบบอร่อย ชื่นใจ แต่ไม่ทำให้น้ำตาลพุ่งบ้างไหมครับ?” เรื่องเล่าจากห้องตรวจเรื่องนี้ น่าจะเป็นสถานการณ์ที่คุ้นเคยสำหรับหลายๆ ครอบครัวเลยใช่ไหมครับ พออายุมากขึ้น การรับรสชาติอาหารมักจะเปลี่ยนไป ปัญหาฟันทำให้เคี้ยวของแข็งลำ

“หมอครับ ช่วงนี้คุณแม่ทานข้าวน้อยลงมาก บ่นว่าฟันไม่ดี เคี้ยวเนื้อสัตว์ไม่ไหว สุดท้ายก็จบที่กินข้าวต้มเปล่าๆ กับผักกาดดอง หรือไม่ก็หมูหยอง หมอพอจะมีเมนูอะไรที่ทำง่ายๆ แต่ได้สารอาหารครบ แนะนำคนไม่มีเวลาทำกับข้าวแบบผมบ้างไหมครับ?” เรื่องเล่าจากห้องตรวจเรื่องนี้ น่าจะโดนใจลูกหลานหลายคนที่กำลังรับบทบาทดูแลคุณพ่อคุณแม่วัยเก๋านะครับ พอท่านอายุมากขึ้น การกินอาหารที่เคยเป็นเรื่องกล้วยๆ กลับกลายเป็นเรื่องยาก ทั้งปัญหาฟัน ปัญหาการกลืน หรือแม้แต่การรับรสที่เปลี่ยนไป ทำให้ผู้สูงอายุหลายท่

สวัสดีครับแฟนเพจทุกท่าน กลับมาพบกับ “หมอธี มีเรื่องเล่า” กันอีกครั้งนะครับ เวลาที่ลูกหลานต้องสวมบทบาทเป็นเชฟประจำบ้านเพื่อจัดเตรียมอาหารให้คุณพ่อคุณแม่วัยเกษียณ หลายท่านมักจะมาปรึกษาหมอว่า "คุณหมอครับ ตกลงแล้วผู้สูงอายุวันนึงควรกินข้าวเยอะแค่ไหน? ให้กินเนื้อสัตว์เยอะก็กลัวย่อยยาก แต่ให้กินน้อยก็กลัวไม่มีแรง ตกลงต้องจัดสัดส่วนแบบไหนถึงจะพอดีครับ?" ปัญหา "การกะปริมาณอาหาร" เป็นเรื่องที่ท้าทายมากครับ เพราะในทางสรีรวิทยาและเวชศาสตร์ผู้สูงอายุ (Geriatric Medicine) ความต้องการพลังง

สวัสดีครับแฟนเพจทุกท่าน กลับมาพบกับ “หมอธี มีเรื่องเล่า” กันอีกครั้งนะครับ เวลาที่เรากลับไปเยี่ยมคุณพ่อคุณแม่หรืออากงอาม่าที่บ้าน แฟนเพจเคยสังเกตสำรับกับข้าวของท่านไหมครับว่าส่วนใหญ่มักจะเต็มไปด้วยเมนูอะไรบ้าง? หลายครอบครัวมักจะจัดเตรียมเมนูยอดฮิตอย่าง ข้าวต้ม ผักต้มเปื่อย ๆ หรือแกงจืดเต้าหู้ซ้ำ ๆ ให้ท่านทานเป็นประจำ เพราะรู้สึกว่าเป็นอาหารที่ "เคี้ยวง่าย ย่อยง่าย" และลูกหลานมักมีความเชื่อว่า "ผู้สูงอายุไม่ได้ใช้แรงอะไรมากมาย กินแต่น้อย ๆ เนื้อสัตว์ไม่ต้องกินเยอะเดี๋ยวจะย่อยย

สวัสดีครับแฟนเพจทุกท่าน กลับมาพบกับ “หมอธี มีเรื่องเล่า” กันอีกครั้งนะครับ เวลาที่เรานึกถึงภาพของ "ผู้สูงอายุ" แฟนเพจมักจะนึกถึงภาพอะไรเป็นอันดับแรกครับ? บางคนอาจจะนึกถึงภาพคนแก่นั่งเหงา ๆ อยู่บนเก้าอี้โยก ขี้ลืม หูตึง ดื้อรั้น และต้องมีคนคอยดูแลพยุงเดินตลอดเวลาใช่ไหมครับ ในแวดวงเวชศาสตร์ผู้สูงอายุ (Geriatric Medicine) และสังคมวิทยา เราเรียกอคติและการตีตราเหล่านี้ว่า "อคติต่อวัย (Ageism)" หรือการเลือกปฏิบัติด้วยเหตุแห่งวัยครับ ความน่ากลัวของมายาคติเหล่านี้คือ เมื่อสังคมหรือลู

สวัสดีครับแฟนเพจทุกท่าน กลับมาพบกับ “หมอธี มีเรื่องเล่า” กันอีกครั้งนะครับ แฟนเพจเคยสังเกตคุณพ่อคุณแม่ หรือญาติผู้ใหญ่ที่บ้านไหมครับว่า เมื่อก่อนท่านเคยยกของหนัก ๆ เดินขึ้นบันไดได้สบาย ๆ แต่เดี๋ยวนี้แค่จะลุกจากเก้าอี้ยังต้องเอามือยัน หรือบางทีแขนขาก็ดูเล็กลีบลงจนผิดตา? หรือบางท่านแค่ลื่นล้มเบา ๆ ในห้องน้ำ แต่กลับโชคร้ายถึงขั้นกระดูกสะโพกหักจนต้องผ่าตัดใหญ่! หลายคนมักจะคิดว่า "อายุมากขึ้น กระดูกกับกล้ามเนื้อก็ต้องอ่อนแอลงเป็นเรื่องธรรมดา" ในทางเวชศาสตร์ผู้สูงอายุ (Geriatric Me

สวัสดีครับแฟนเพจทุกท่าน กลับมาพบกับ “หมอธี มีเรื่องเล่า” กันอีกครั้งนะครับ เวลาที่เราดูแลคุณพ่อคุณแม่ที่เริ่มก้าวเข้าสู่วัยชรา แฟนเพจเคยมีความคิดแบบนี้ไหมครับว่า "ท่านเดินช้าลงก็คงเพราะแก่ตัวลง" หรือ "ท่านหลงลืมบ่อยขึ้นก็คงเป็นเรื่องธรรมดาของคนแก่" ในมุมมองของเวชศาสตร์ผู้สูงอายุ (Geriatric Medicine) คำว่า "แก่แล้วก็เป็นแบบนี้แหละ" คือหลุมพรางที่อันตรายที่สุดครับ! เพราะในทางการแพทย์ ความเสื่อมตามวัย (Normal Aging) กับ ภาวะซ่อนเร้นของโรค (Disease Pathology) มีเส้นแบ่งที่บางมาก

สวัสดีครับแฟนเพจทุกท่าน กลับมาพบกับ “หมอธี มีเรื่องเล่า” กันอีกครั้งนะครับ ตั้งแต่สมัยเรายังเป็นเด็กประถม ประโยคคลาสสิกที่เรามักจะได้ยินกันบ่อย ๆ ก็คือคำว่า “ขยับกายวันละนิด จิตแจ่มใส ร่างกายแข็งแรง” ใช่ไหมครับ? หลายคนอาจจะมองว่านี่เป็นเพียงสโลแกนรณรงค์สุขภาพทั่วไป หรือเป็นแค่คำขวัญเอาไว้ท่องจำ แต่แฟนเพจทราบไหมครับว่า ในมุมมองของเวชศาสตร์วิถีชีวิต (Lifestyle Medicine) และประสาทวิทยาศาสตร์ (Neuroscience) ประโยคธรรมดา ๆ ประโยคนี้ คือการสรุป “กลไกทางสรีรวิทยาและชีวเคมี”...

สวัสดีครับแฟนเพจทุกท่าน กลับมาพบกับ “หมอธี มีเรื่องเล่า” กันอีกครั้งนะครับ แฟนเพจเคยสงสัยไหมครับว่า ทำไมคุณพ่อคุณแม่วัยเกษียณที่บ้าน บางท่านก็ไม่ได้ทานของหวานเยอะแยะอะไร ข้าวก็ทานน้อยลง แต่พอไปเจาะเลือดตรวจสุขภาพประจำปีทีไร ค่า “น้ำตาลสะสม (HbA1c)” กลับพุ่งสูงปรี๊ดจนคุณหมอที่โรงพยาบาลต้องเตือนให้ระวัง หรือบางท่านอาจถึงขั้นต้องเริ่มทานยาเบาหวาน? ในมุมมองของเวชศาสตร์ผู้สูงอายุ (Geriatric Medicine) “โรคเบาหวานชนิดที่ 2” ในวัย 60 ปีขึ้นไป มีกลไกที่ซับซ้อนกว่าคนวัยทำงานมากครับ เมื

สวัสดีครับแฟนเพจทุกท่าน กลับมาพบกับ “หมอธี มีเรื่องเล่า” กันอีกครั้งนะครับ จากบทความที่แล้วที่เราได้คุยกันถึงกลไกความเสื่อมระดับเซลล์ ที่ทำให้โรคเรื้อรัง (NCDs) อย่างเบาหวาน ความดันโลหิตสูง และไขมันในเลือดสูง มักจะพากันมาเยือนผู้สูงอายุแบบเป็นแพ็กเกจ แฟนเพจหลายท่านอ่านแล้วคงรู้สึกกังวลใจ และมองไปที่ “ตลับยา” ของคุณพ่อคุณแม่ (หรือของตัวเอง) ที่มีเม็ดยาเพิ่มจำนวนขึ้นทุกปีใช่ไหมครับ ในห้องตรวจ หมอมักจะได้ยินประโยคคลาสสิกจากคนไข้สูงวัยเสมอว่า "หมอเอ๊ย ยายแก่แล้ว จะให้มาเปลี่ยนวิธ

สวัสดีครับแฟนเพจทุกท่าน กลับมาพบกับ “หมอธี มีเรื่องเล่า” กันอีกครั้งนะครับ วันนี้ตรงกับวันที่ 13 เมษายน 2569 ซึ่งนอกจากจะเป็นวันมหาสงกรานต์ที่พวกเราเฉลิมฉลองปีใหม่ไทยกันแล้ว วันนี้ยังมีความสำคัญอย่างมากสำหรับสถาบันครอบครัว นั่นคือเป็น "วันผู้สูงอายุแห่งชาติ" ของไทยเราด้วยครับ ในปัจจุบัน ประเทศไทยของเราได้ก้าวเข้าสู่สังคมผู้สูงอายุระดับสมบูรณ์ (Super-Aged Society) อย่างเต็มรูปแบบแล้วครับ การมีอายุที่ยืนยาวขึ้นนับเป็นความสำเร็จทางการแพทย์และสาธารณสุข แต่เป้าหมายสำคัญของการดูแลส